Praca – klucz do zdrowia psychicznego czy źródło stresu?

 

Praca może pozytywnie wpływać na nasze zdrowie psychiczne. Wykonując obowiązki

służbowe zaspokajamy kilka bardzo istotnych, z psychologicznego punktu widzenia, potrzeb.

W pracy mamy okazję wykazać się i zostać docenionym, jest to kluczowe dla poczucia

własnej wartości. Człowiek jest istotą społeczną a praca pozwala poczuć, że jesteśmy

ważnym elementem szerokiej społeczności. Zaspokaja także naszą potrzebę bezpieczeństwa,

zapewniając środki do życia. Dzięki pracy możemy się rozwijać – podejmować nowe

wyzwania i poszerzać swoje kompetencje. Paradoksalnie, praca może się również stać

źródłem wielu negatywnych emocji zagrażających naszemu zdrowiu psychicznemu.

– Do najpoważniejszych wyzwań związanych ze zdrowiem psychicznym w miejscu pracy,

można zaliczyć wypalenie zawodowe i pracoholizm. To pierwsze jest efektem chronicznego

stresu, rutyny czy braku sprawczości w pracy. Z kolei drugie jest niebezpiecznym

uzależnieniem, które prowadzi do tego, że praca staje się priorytetem. Zaciera się wtedy

granica między życiem prywatnym a zawodowym co oddziałuje negatywnie nie tylko na życie

społeczne, lecz także na zdrowie fizyczne i psychiczne. Oba te zjawiska to realne zagrożenia –

według niektórych szacunków nawet 80 proc. pracowników może być zagrożonych

wypaleniem zawodowym, z kolei nawet 60 proc. może popaść w pracoholizm. To zatrważające dane – podkreśla Magda Pietkiewicz, ekspert rynku pracy i twórczyni platformy Enpulse, służącej do badania zaangażowania pracowników. – Nie mniejszym zagrożeniem dla naszego dobrostanu jest monotonia w pracy czy poczucie bycia niedocenianym. Niezaspokojona potrzeba uznania – poczucie bycia niezauważonym i zbytecznym – to także pierwszy krok do dużo poważniejszych zmagań psychicznych – zaznacza ekspertka.

 

Firma to maszyna składająca się z bardzo wielu, drobnych i skomplikowanych elementów.

W tej maszynie każdy pełni określoną rolę i każdy ma wpływ na działanie innych

mechanizmów. Aby maszyna działała dobrze potrzebne są odpowiednie warunki – trzeba

odpowiednio dopasować rytm i tempo działania tego skomplikowanemu organizmu do

wszystkich członków organizacji. To zadanie pracodawcy.

 

– Tak naprawdę, chodzi o stworzenie wartościowego środowiska pracy, czyli, najogólniej rzecz ujmując, miejsca, w którym pracownicy będą czuli się dobrze, gdzie będą się wzajemnie inspirować i wspierać. Aby wykreować taką przestrzeń pracodawca powinien być w pełni „zanurzony” w życie firmy. Znać ludzi, z którym przyszło mu pracować. Być uważnym na ich potrzeby i oczekiwania. Wspierać ich i otwarcie rozmawiać o otoczeniu, które wspólnie tworzą i zmianach, jakie mogą zostać wprowadzone by wszystkim pracowało się lepiej – mówi Magda Pietkiewicz. – Stworzenie takiej atmosfery to tak naprawdę tak zwana „praca u podstaw”, ponieważ środowisko pracy jest pochodną wypracowanej na przestrzeni lat

kultury organizacyjnej danej firmy – dodaje.

 

Trzeba podkreślić, że nie tylko od pracodawcy zależy dobrostan pracowników. Sami

zainteresowani mogą, a nawet powinni, dbać o dobrostan. Jedną z najważniejszych rzeczy,

którą pracownicy mogą wykorzystać w tym celu jest sprawczość. Należy zacząć od

zastanowienia się czego brakuje nam w pracy i przekazać to pracodawcy. Nie zawsze jest to

łatwe, ale zawsze warto próbować. Ważna jest też dbałość o zachowanie balansu pomiędzy

życiem zawodowym i prywatnym. Oczywiście nie zawsze da się podzielić czas dokładnie

50/50. Powinniśmy jednak dać sobie prawo do odpoczynku po wytężonej pracy. Trzeba o

tym pamiętać szczególnie dziś, gdy coraz więcej pracowników korzysta z hybrydowego lub

całkowicie zdalnego trybu pracy, w którym granice między tym co nasze a tym co służbowe

są niemal niewidoczne.

 

Praca jest niewątpliwie jednym z ważniejszych elementów determinujących nasze

samopoczucie i zdrowie psychiczne. Wyniki badania „Zaangażowanie i Benefity 2024”

wskazują, że 82 proc. pracowników uważa dobrostan za ważny elementem wpływający na

to, w jaki sposób wykonują swoje obowiązki służbowe. Trzeba jednak pamiętać, że to, czego

doświadczamy w sferze zawodowej, ma wpływ na to, co czujemy również w sferze

prywatnej. I odwrotnie. To trochę jak naczynia połączone.

 

– Każdego dnia zmagamy się z licznymi stresorami i z nadmierną ilością bodźców. Nasze

zdrowie psychiczne zostaje wystawione na próbę. Niepewna sytuacja geopolityczna,